1

МӘЛИМЛЕМЕ АЛЫЎ КЕПИЛЛИКЛЕРИ ҲӘМ ЕРКИНЛИГИ ҲАҚҚЫНДА

ҚАРАҚАЛПАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ НЫЗАМЫ

25.06.1997-ж. №265/I

  

МӘЛИМЛЕМЕ АЛЫЎ КЕПИЛЛИКЛЕРИ ҲӘМ ЕРКИНЛИГИ ҲАҚҚЫНДА

 

Усы Нызамға төмендегилерге муўапық өзгерислер киргизилген:

18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы ҚР Нызамы

 

1-статья. Нызамының мақсети

Бул нызам ҳəр бир адамның мəлимлемени еркин ҳəм тосқынлықсыз алыўға яки бериўге, излеўге ҳəм изертлеўге ямаса тарқатыўға байланыслы конституциялық ҳуқықын əмелге асырыўдың барысында жүзеге келетуғын қатнасықларын тəртиплестиреди.

 

2-статья. Мəлимлеме алыў кепилликлери ҳəм еркинлиги ҳаққында  нызам  ҳүжжетлери

Мəлимлеме алыў кепилликлери ҳəм еркинлиги ҳаққындағы нызам ҳүжжетлери Қарақалпақстан Республикасының Конституциясынан, усы Нызамнан ҳəм басқа да нызам актлеринен ибарат болады.

 

3-статья. Мəлимлеме алыў кепилликлери

Ҳəр бир пуқараның мəлимлеме алыў ҳуқықына кепиллик бериледи. Мəлимлемени излеў, оны алыў ҳəм изертлеў яки бериў ямаса тарқатыў ҳуқықы мəмлекет тəрепинен қорғалады.

 

4-статья. Мəлимлеме алыў еркинлигиниң тийкарғы принциплери

Мəлимлеме алыў еркинлигиниң тийкарғы принциплери мəлимлемениң жəриялылығынан, ҳəммениң алыў мүмкиншилигинен, ашық-айдынлығынан ҳəм дурыслығынан ибарат болады.

 

5-статья. Мəлимлеме алыўға байланыслы сораў

Ҳəр бир адам мəлимлеме сорап тиккелей өзи ямаса нызамлы ўəкиллер арқалы мүрəжат етиў ҳуқықына ийе.

 

6-статья. Сораў түрлери ҳəм оны қарап шығыў мүддетлери

Мәлимлеме алыўға байланыслы сораў аўызеки, жазба формада, сондай-ақ мәлимлеме системасы  арқалы электрон  формада  болыўы мүмкин.
(ҚР 18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы Нызамы тийкарында өзгерис киргизилген)

Жазба сораўда мүрəжат етиўшиниң исми, əкесиниң исми, фамилиясы, мəкан жайы, соралатуғын мəлимлемениң атамасы ямаса сыпаты көрсетиледи.

Жазба сораўда мүрәжат етиўшиниң электрон мәнзили көрсетилиў мүмкин. Жазба сораўда электрон мәнзилиниң көрсетилгенлиги мүрәжат етиўшиниң сораўға мәлимлеме системасы арқалы электрон формада жуўап алыўға келисими болып есапланады. (ҚР 18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы Нызамы тийкарында өзгерислер киргизилген)

Жазба сораўлар, соның ишинде электрон ҳүжжет тәризинде жиберилетуғын сораўлар дизимнен өткерилиў шәрт. (ҚР 18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы Нызамы тийкарында өзгерислер киргизилген)

Сораўға мүмкиншилиги болғанынша қысқа мүддетте, егер нызам ҳүжжетлерде басқа жағдай  нəзерде тутылған болмаса, сораў алынған сəнеден баслап он бес күннен кешиктирилмей жуўап қайтарылыў керек.
(ҚР 18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы Нызамы тийкарында өзгерис киргизилген)

Аўызеки сораўға имканиятына қарап дəрҳал жуўап берилиўи тийис.

Егер сораў түскен уйым ямаса лаўазымлы шаҳс соралып атырған мәлимлемеге ийе болмаса, мүрəжат етиўшиге бул ҳаққында сораў алынған сəнеден баслап жети күннен кешиктирилмей мəлим етиўге, сондай-ақ имканиятына қарап оған бундай мəлимлемеге ийе болған уйымның атамасын ямаса лаўазымлы адамның исмин хабар етиўге миннетли. (ҚР  18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы Нызамы тийкарында өзгерислер киргизилген)

 

7-статья. Мəлимлеме алыўды тəмийинлеў

Мəмлекетлик уйымлар, пуқаралардың өзин-өзи басқарыў уйымлары, жəмийетлик бирлеспелер, кəрханалар, мəкемелер, шөлкемлер ҳəм лаўазымлы адамлар ҳəр кимге өзиниң ҳуқықларына, нызамлы мəплерине қатнасы болған ҳүжжетлер, қарарлар ҳəм басқа да материаллар менен танысып шығыў имканиятын жаратып бериўге миннетли. Мəлимлеме алыў имканияты тийисли материалларды жəриялаў ҳəм тарқатыў жолы менен тəмийинленеди.

 

8-статья. Мəлимлеме бериў ҳəм оған ҳақы төлеў

Мүрəжат етиўшиниң ҳуқықларына ҳəм нызамлы мəплерине қатнасы бар мəлимлеме оның сораўы бойынша бийпул бериледи.

Басқа мəлимлемени бергени ушын тəреплердиң келисими менен ҳақы алыныўы мүмкин.

 

9-статья. Берилиўи мүмкин болмаған мəлимлеме

Мәмлекетлик уйымлар, пуқаралардың өзин-өзи басқарыў уйымлары, жəмийетлик бирлеспелер, кəрханалар, мəкемелер, шөлкемлер ҳəм лаўазымлы шахслар мəмлекет сыры ямаса нызам менен қорғалатуғын басқа сырдан ибарат мəлимлемени бериўи мүмкин емес. (ҚР  18.08.2018-ж. 200/XXII-санлы Нызамы тийкарында өзгерислер киргизилген)

 

10-статья. Мəлимлеме дерегин жəрия етпеў

Ғалаба хабар қураллары мəлимлеме дерегин ҳəм лақабын қойған автордың кимлигин оның келисимисиз жəрия етиўге ҳақылы емес. Мəлимлеме дереги ямаса автордың кимлиги тек ғана судтың шешими менен жəрия етиледи.

 

11-статья. Мəлимлемениң дурыслығы ушын жуўапкершилик

Ғалаба хабар қураллары жəрияланатуғын мəлимлемениң дурыслығын тексерип көриўге миннетли ҳəм олар мəлимлеме бериўши менен бирликте оның дурыслығы ушын нызамда белгиленген тəртипте жуўапкер болады.

 

 

12-статья. Шағым етиў ҳуқықы

Мəмлекетлик уйымлардың, пуқаралардың өзин-өзи басқарыў уйымларының, жəмийетлик бирлеспелердиң, кəрханалардың, мəкемелердиң, шөлкемлердиң ҳəр лаўазымлы адамлардың пуқаралардың мəлимлеме алыў ҳуқықын кемситетуғын ҳəрекетлери ямаса ҳəрекетсизлиги үстинен судқа шағым етилиўи мүмкин.

 

13-статья. Мəлимлеме алыў ҳуқықын бузғаны ушын жуўапкершилик

Мəлимлеме алыў ҳуқықының бузылыўында айыплы болған адамлар нызамға муўапық жуўапкершиликке тартылады.

 

14-статья. Мəлимлеме алыў кепилликлери ҳəм еркинлиги саласындағы халық аралық шəртнамалар 

Егер Қарақалпақстан Республикасының аймағындағы ҳəрекеттеги халық аралық шəртнамада бул нызамда нəзерде тутылғаннан басқа режелер белгиленген болса, халық аралық шəртнама қəделери қолланылады.